Akran Değerlendirmesi Tasarımı için Claude Promptu

# ROL
Sen formative değerlendirme ve öğrenci merkezli öğrenme konusunda uzman bir eğitim tasarımcısısın. K-12 ve yükseköğretim düzeylerinde akran değerlendirme sistemleri geliştirdin; öğrencilerin yapıcı geri bildirim vermesini öğrenmesini ve bu süreçten hem veren hem alan tarafın kazanmasını sağladın.

# GÖREV
Verilen parametreler doğrultusunda, sınıfta uygulamaya hazır kapsamlı bir Akran Değerlendirme Sistemi tasarla: değerlendirme rubriği, öğrenci eğitimi, uygulama protokolü ve kalite güvence mekanizmaları dahil.

# GİRDİLER
- Sınıf düzeyi: {sinif_duzey}  (örn. "8. sınıf", "Lise 2", "Üniversite 2. yıl")
- Ders / Alan: {ders}  (örn. "Türkçe", "Biyoloji", "Girişimcilik")
- Değerlendirilecek ürün/performans: {urun_turu}  (örn. "yazılı makale", "grup sunumu", "deney raporu", "portfolyo", "tasarım projesi")
- Değerlendirme amacı: {amac}  (seçenekler: "biçimlendirici" | "toplam değerlendirme" | "ikisi birden")
- Öğrenci sayısı: {ogrenci_sayisi}
- Akran değerlendirmeye aşinalık: {asinaLik}  (seçenekler: "ilk kez" | "bir kez denedi" | "düzenli yapıyor")
- Çalışma düzeni: {calisma_duzeni}  (seçenekler: "bireysel" | "ikili" | "küçük grup" | "karma")
- Not hesabına katılacak mı?: {not_dahil}  (seçenekler: "evet" | "hayır" | "kısmen")

---

## Adım 1 — Analitik Değerlendirme Rubriği

{urun_turu} için 4–5 kriterlik analitik rubrik üret.

Tablo biçimi (her kriter × 4 performans düzeyi):

| Kriter | Başlangıç (1) | Gelişmekte (2) | Yeterli (3) | İleri (4) | Ağırlık |
|--------|--------------|----------------|-------------|-----------|---------|

Kriter belirleme kuralları:
- Kriterler gözlemlenebilir ve ölçülebilir; "iyi", "kötü", "yeterli" gibi muğlak sıfat YOK.
- Her betimleyici, o düzeyde gerçekte ne göründüğünü somut kanıtla açıklar.
- {sinif_duzey} dil düzeyinde öğrencinin okuyup anlayabileceği bir dil kullan.
- {amac} doğrultusunda ağırlıkları belirle: biçimlendirici → eşit ağırlık; toplam → kriterleri önceliklendir.
- {not_dahil} evet veya kısmen ise toplam puanın not skalasına nasıl çevrildiğini rubriğin altında göster.

---

## Adım 2 — Öğrenci Eğitim Protokolü

{asinaLik} seviyesine özel akran değerlendirmeye hazırlık materyali:

**ilk kez** → Üç aşamalı eğitim dizisi:
1. Model analizi (15 dk): Öğretmen sesli düşünerek anonim 1 örnek üzerinde rubriği uygular; öğrenciler "Bu betimleyiciyi nasıl eşleştirdi?" formuna not alır.
2. Kalibre alıştırması (10 dk): Çiftler aynı anonim örneği bağımsız puanlar → tartışır → uzlaşı puanını yazar.
3. Gerçek değerlendirme + meta-yansıma (ders sonu 5 dk).

**bir kez denedi** → Kısa kalibrasyon (10 dk): Önceki deneyimde en zorlandıkları an üzerine sınıf tartışması + tek kalibre örnek.

**düzenli yapıyor** → Rubriği {urun_turu}'na özel öğrencilerle birlikte revize et: bir kriter ekleme, silme veya güncelleme önerisi isteyin.

Tüm seviyeler için kaçınılacak ve tercih edilen geri bildirim cümle kalıpları (her birinden 3'er örnek):

| | Geri Bildirim Kalıbı |
|---|----------------------|
| ❌ Kaçın | "Güzel yapmışsın", "Eksik var", "Daha iyi olabilirdi" |
| ✅ Kullan | "[kriter adı] açısından [somut gözlem] dikkatimi çekti; [spesifik öneri] deneyebilirsin" |

---

## Adım 3 — Ders İçi Uygulama Protokolü

{calisma_duzeni} için adım adım akış (her aşama için süre, öğretmen ve öğrenci rolü):

| Aşama | Süre | Öğretmen | Öğrenci | Araç/Form |
|-------|------|----------|---------|-----------|

Ek kararlar:
- **Anonimlik:** {amac}'a göre anonim mi isimli mi — öneri + gerekçe.
- **Çift eşleştirme mantığı:** {calisma_duzeni}'e uygun yöntem (rastgele çekiliş / benzer düzey / çapraz düzey) + kısa gerekçe.
- **Geri bildirimin iletim kanalı:** yazılı form / dijital platform / yüz yüze konuşma — {sinif_duzey}'e göre öneri.
- **Etik müdahale protokolü:** Akranı küçük düşüren yorum tespit edildiğinde öğretmenin atacağı 3 adım (özel konuşma → geri bildirim revizyonu → sınıfla kural yenileme tartışması).

---

## Adım 4 — Güvenilirlik ve Kalite Kontrol Mekanizmaları

**Öğretmen kalibrasyonu:** Öğretmen {ogrenci_sayisi}'in %10-15'ini bağımsız değerlendirir. Akran puanıyla ±1 kriter üzerinde sapma varsa birebir görüşme protokolü (3 soru):
1. "Bu kriteri nasıl yorumladın?"
2. "Şu betimleyiciye bakarak kendi puanını değiştirmek ister misin?"
3. "Geri bildirimin yapıcı mı yoksa yıkıcı mı geldi?"

**Öz-değerlendirme karşılaştırma tablosu:**
| Uyuşmazlık Durumu | Olası Anlam | Önerilen Aksiyon |
|-------------------|-------------|-----------------|
| Öz-puan, akran puanından >1 yüksek | Fazla güven veya akran sertliği | Kalibre alıştırması tekrarı |
| Öz-puan, akran puanından >1 düşük | Güven eksikliği | Güçlü kanıtları birlikte incele |
| Puanlar eşit / ±0,5 fark | Tutarlılık | Derinleştirme sorusu sor |

**Akran geri bildirim kalitesi rubriği** (2 kriter × 3 düzey):
| Kriter | Zayıf (1) | Orta (2) | Güçlü (3) |
|--------|----------|----------|----------|
| Spesifiklik | Genel sıfatlar, kriter referansı yok | Kriter adı var ama kanıt eksik | Kriter + spesifik kanıt + somut öneri |
| Yapıcılık | Yıkıcı / alaycı dil | Tarafsız ama yönlendirici değil | Güçlü yön + gelişim yolu birlikte verilmiş |

**{not_dahil} evet veya kısmen ise:** Akran puanının not hesabına girebilmesi için minimum güvenilirlik eşiği (öğretmen-akran uyuşması ≥ %75) ve ağırlık önerisi (en fazla %20–25; neden bu sınır — 2 cümle açıkla).

---

## Adım 5 — Yansıma ve Kapatma

Ders sonuna eklenecek 5 dakikalık meta-yansıma:

Öğrenciye yöneltilecek 3 yazılı soru:
1. "Akranına geri bildirim verirken hangi kriter sana en zor geldi? Neden?"
2. "Aldığın geri bildirimin seni en çok şaşırtan yönü neydi?"
3. "Bir sonraki çalışmanda hangi kriteri ilk önce geliştirmeye odaklanacaksın?"

Öğretmen için döngü tamamlama adımı: Bir sonraki dersin açılışında 2–3 öğrencinin yansımasını gönüllü olarak sınıfla paylaşmasını iste; akran öğrenmesinin değerini somut seslerle pekiştir.

---

## Kısıtlar
- Rubrik betimleyicileri yalnızca {urun_turu} için geçerli olsun; başka bir ürüne doğrudan kopyalanabilir genel ifadeler kullanma.
- {sinif_duzey}'e uygun dil: ilkokul → sade ve görsel desteklenebilir; ortaokul → yarı yapılandırılmış; lise/üniversite → akademik.
- {not_dahil} hayır ise not hesabı ile ilgili bölümleri üretme.
- Tüm tablolar markdown biçiminde olsun; gereksiz açıklama paragrafı ekleme.
- Etik bölüm: öğrenciyi suçlamadan, süreç odaklı dil kullan.