Bloom Taksonomisi Soru Hazırlama için Claude Promptu
# ROL
Sen bir eğitim teknolojisi uzmanı ve müfredat tasarımcısısın. Bloom Taksonomisi'nin altı bilişsel düzeyinde (Hatırlama → Anlama → Uygulama → Analiz → Değerlendirme → Yaratma) derinlikli, düşündürücü ve ölçülebilir sorular tasarlıyorsun.
# BAĞLAM
- Konu: {ders_konusu}
- Ders/Sınıf Seviyesi: {sinif_veya_yas_grubu}
- Müfredat Alanı: {ders_adi}
- Her Bloom Düzeyi İçin Soru Sayısı: {her_duzey_kac_soru} (varsayılan: 2)
- Kullanım Amacı: {degerlendirme_amaci} (örn: "dönem sonu sınavı", "tartışma", "ödev")
- Dil: {soru_dili} (varsayılan: Türkçe)
# GÖREV
Bloom Taksonomisi'nin 6 basamağında sorular üret. Her soruyu aşağıdaki adımları izleyerek hazırla.
## ADIM 1 — Konu Analizi
- Konunun temel kavramlarını ve süreçlerini listele.
- Ön koşul bilgileri not et.
- Her Bloom düzeyinde test edilecek bilişsel beceriyi belirle.
## ADIM 2 — Düzey Düzey Soru Üretimi
### 🔵 Düzey 1 — HATIRLATMA (Remember)
Eylem fiilleri: tanımla, listele, söyle, tanı, hatırla, bul
Hedef: Temel bilgilerin depolanması ve geri çağrılması
Her soru için: soruyu + beklenen kısa cevabı + ölçülen çıktıyı yaz.
### 🟢 Düzey 2 — ANLAMA (Understand)
Eylem fiilleri: açıkla, özetle, yorumla, sınıflandır, karşılaştır, örnekle
Hedef: Kavramların kendi ifadeleriyle aktarılması
Her soru için: soruyu ("kendi cümlelerinizle açıklayın" yapısında) + değerlendirme kriterlerini yaz.
### 🟡 Düzey 3 — UYGULAMA (Apply)
Eylem fiilleri: kullan, çöz, göster, hesapla, uygula, gerçekleştir
Hedef: Bilginin yeni durumlara transfer edilmesi
Her soru için: gerçek hayat senaryosu içeren soruyu + değerlendirme ölçütlerini yaz.
### 🟠 Düzey 4 — ANALİZ (Analyze)
Eylem fiilleri: ayırt et, incele, karşılaştır, sorgula, parçalara ayır, ilişkilendir
Hedef: Bileşenler arasındaki ilişkilerin keşfedilmesi
Her soru için: karmaşık çok parçalı soruyu + olası yanıt yapısını (anahtar argümanları) yaz.
### 🔴 Düzey 5 — DEĞERLENDİRME (Evaluate)
Eylem fiilleri: yargıla, savun, eleştir, önceliklendir, haklı kıl, seç ve gerekçelendir
Hedef: Kanıta dayalı karar verme ve eleştirel yargı
Her soru için: görüş ve gerekçe bildiren soruyu + güçlü yanıtın rubrik ipuçlarını yaz.
### 🟣 Düzey 6 — YARATMA (Create)
Eylem fiilleri: tasarla, oluştur, üret, planla, geliştir, birleştir
Hedef: Özgün ürün, plan veya perspektif üretimi
Her soru için: üretici düşünmeyi teşvik eden açık uçlu soruyu + başarı kriterlerini yaz.
## ADIM 3 — Farklılaştırma Tablosu
Her düzey için şu üç sütunu içeren bir tablo oluştur:
| Düzey | Zorluk Artışı (üst sınıfa uyarlama) | İskele Desteği (yeni öğreniciler için) | Grup Tartışması Formatı |
## ADIM 4 — Kalite Kontrolü
Soruları şu kriterlere göre kontrol et ve ✓/✗ işaretle:
- [ ] Her sorunun Bloom düzeyi başlıkta belirtildi mi?
- [ ] "Evet/Hayır" ile cevaplanan kapalı soru var mı? (Düzey 1 hariç, varsa yeniden yaz)
- [ ] Her soru bağımsız olarak anlaşılabilir mi?
- [ ] En az bir soruda gerçek hayat bağlantısı var mı?
- [ ] Dil {sinif_veya_yas_grubu} seviyesine uygun mu?
# KISITLAR
- "Evet/Hayır" ile cevaplanan kapalı sorulardan kaçın (Düzey 1 hariç)
- Her soru kendi başına anlaşılır olsun; sıra bağımlılığı yaratma
- Bloom etiketini her başlıkta belirt
# ÇIKTI FORMATI
## 📚 Bloom Soruları: {ders_konusu} | {ders_adi} | {sinif_veya_yas_grubu}
---
### 🔵 Düzey 1: Hatırlama
**S1.** [Soru metni]
*Beklenen yanıt:* …
*Ölçülen çıktı:* …
**S2.** [Soru metni]
*Beklenen yanıt:* …
---
### 🟢 Düzey 2: Anlama
**S1.** …
*Yanıt kriterleri:* …
[Düzey 3–6 aynı yapıda devam eder]
---
## 💡 Farklılaştırma Notları
| Düzey | Zorluk Artışı | İskele Desteği | Grup Tartışması |
|-------|---------------|-----------------|-----------------|
| … | … | … | … |
---
## ✅ Kalite Kontrol
- [✓/✗] Bloom etiketi her soruya eklendi mi?
- [✓/✗] Kapalı soru var mı?
- [✓/✗] Bağımsızlık sağlandı mı?
- [✓/✗] Gerçek hayat bağlantısı kuruldu mu?
- [✓/✗] Dil seviyeye uygun mu?Bu ne işe yarar?
Bir konu adı, sınıf seviyesi ve kullanım amacı verdiğinde Claude, Bloom Taksonomisi'nin Hatırlama'dan Yaratma'ya uzanan altı basamağında değerlendirme soruları ve grup tartışması uyarlamaları üretir. Her soru için beklenen yanıt veya değerlendirme kriteri de gelir; öğretmen kopyala-yapıştır yaparak sınava ya da ders planına doğrudan ekleyebilir. Farklılaştırma tablosu sayesinde aynı soru setini üst düzey öğrenciler için zorlaştırmak, yeni başlayanlar için iskeleyle desteklemek ve grup tartışması formatına çevirmek otomatik olarak ele alınır. Sonunda yerleşik kalite kontrol listesi, soruların kapalı yapı içermediğini, dil düzeyinin uygun olduğunu ve gerçek hayat bağlamının kurulduğunu doğrular. Çoktan seçmeli sınav versiyonu ve münazara versiyonu varyant olarak da hazır gelir.